Portekiz Parlamentosu, 28 Ekim 2025 Salı günü geç saatlerde vatandaşlık kurallarında önemli değişiklikleri içeren yeni Vatandaşlık Yasa Tasarısı’nı onayladı. Bu yasa tasarısı, Portekiz vatandaşlığı başvuru kriterlerini İspanya, İtalya, Slovenya, Hollanda gibi diğer Avrupa ülkeleriyle aynı seviyeye getirmeyi amaçlıyor.
Bu yeni yasa, Portekiz vatandaşlığına başvurabilmek için gerekli yasal süreyi 5 yıldan 10 yıla çıkarıyor. CPLP (Angola, Brezilya, Yeşil Burun Adaları, Ekvator Ginesi, Gine-Bissau, Mozambik, São Tomé ve Doğu Timor gibi Portekizce dilini konuşan ülkeler topluluğu) vatandaşları için bu süre 7 yıl olarak belirlendi.
Yasa onay için Cumhurbaşkanı Marcelo Rebelo de Sousa’ya gönderilecek. Aynı zamanda hukuk profesörü olan Cumhurbaşkanı Marcelo’nun üç seçeneği var:
- Yasayı olduğu gibi onaylamak,
- Yasayı veto edip Parlamento’dan yeniden değerlendirmesini talep etmek
- Yasayı Anayasa Mahkemesi’ne gönderip, anayasaya uygunluğunu talep etmek
Eğer Cumhurbaşkanı Marcelo konuyu Portekiz Anayasa Mahkemesi’ne taşırsa, Mahkemenin bunu 25 gün içinde karara bağlaması gerekiyor.
Yasanın nihai metni henüz yayınlanmamıştır, Cumhurbaşkanı Marcelo’nun revizyonu ve anayasal bir inceleme yasanın ayrıntılarını netleştirecektir.
En Kötü Senaryoda Yeni Portekiz Vatandaşlık Yasası Mevcut Haliyle Yürürlüğe Girerse:
- Vatandaşlığa başvurabilmek için ilk oturum kartı tarihinden itibaren 10 yılın tamamlaması gerekecek.
- A2 düzeyinde Portekizce dil sertifikası alınması ve yurttaşlık bilgisine sahip olunması gerekecek.
- Beş yılı doldurmuş Golden Visa sahipleri Süresiz Oturum kartı (Permanent Residency) başvurusunda bulunabilecek. Portekiz süresiz oturum kartı (Cartão de Residência Permanente) 5 yıllık olarak basılır ve tekrar yenilenebilir. Süresiz oturum kartı alındıktan sonra Golden Visa sahipleri için Portekiz’de tam zamanlı ikamet zorunluluğu yoktur. Süresiz oturum kartı için A2 seviyesinde Portekizce dil sertifikası gerekir ve kartı aldıktan sonra Portekiz’deki fon yatırımınızı tutmanız gerekmez. Yani yatırımınızı sonlandırıp paranızı ülke dışına çıkartabilirsiniz. Avrupa’daki süresiz oturum kartları, en güçlü ve avantajlı uzun süreli ikamet hakkı sunan bir seçenektir. Süresiz oturum kartlarının ortalama işlem süresi yaklaşık altı aydır.
Portekiz’in Vatandaşlık Yasasında Değişikliğe Gitmesinin Temel Nedeni Nedir?
Son yıllarda Portekiz’de yabancıların sayısı keskin bir artış gösterdi. 2017’de yaklaşık 400.000 olan göçmen sayısı 2024 yılı sonunda 1,5 milyonun üzerine çıktı. Bu sayı Portekiz nüfusunun yaklaşık %15’ine denk geliyor. Söz konusu reform, Portekiz göçmenlik politikasını AB uygulamaları ile uyumlu bir yapıya getirmeyi hedeflemektedir.
Özetle, Portekiz hükümetinin hedefi ülkeye çalışmak için gelen göçmenlerin entegrasyonunu daha net kriterlerle çerçeve altına almaktır. Söz konusu vatandaşlık reformu daha uzun süre ve ek koşullar getirse de Golden Visa yatırımcılarının daha önceki yasada olduğu gibi Portekiz vatandaşlığına erişimini kısıtlamıyor. Cumhurbaşkanının onayını bekleyen tasarıya göre vatandaşlık başvurusu ilk oturum kartı verildikten 10 yıl sonra yapılabilecek.
Portekiz Parlamentosu’ndaki önemli siyasi bölünme ve kamuoyu tartışmaları göz önüne alındığında, Cumhurbaşkanı Marcelo yasayı revizyon için Parlamento’ya geri gönderecek ya da incelemek için Anayasa Mahkemesi’ne sunacak. 2023 ve 2025 Yabancılar Kanunu reformlarında önceki davalarda olduğu gibi meşru beklentileri ve Portekiz Vatandaşlık Kanunu’nun anayasal tutarlılığını korumak için bir parlamento revizyonunu veya anayasal incelemeyi talep etmesi bekleniyor.
Cumhurbaşkanı Marcelo, reformun Portekiz anayasası ilkelerine tam olarak uymadığını, toplumsal meşruiyet ve istikrardan yoksun olduğunu düşünerek yasayı veto etme kararı alması da olasılıklar dahilindedir.
Yeni Yasa Değişikliği Sonrası Portekiz Golden Visa’ya Başvurmak Mantıklı mı?
Evet. Türkiye’den taşınmadan yatırım karşılığında AB vatandaşlığı alınabilen başka bir Avrupa Birliği ülkesi bulunmamaktadır. 5 Yıl boyunca yılda sadece 7 gün Portekiz’de bulunarak beşinci yılın sonunda süresiz oturum kartına başvurulabilir ve süresiz oturum kartını aldıktan sonra yatırımınızı bozup Portekiz vatandaşlık başvurusu için 5 yıl daha beklenebilir. Yeni vatandaşlık yasası Portekiz Golden Visa sahiplerinin oturum haklarını değiştirmiyor sadece vatandaşlığa giden süreci etkiliyor.
Portekiz Golden Visa yatırımcıları ve tüm aile fertleri, eskiden olduğu gibi Golden Visa oturum kartlarını yenileyerek uzatabilir, 27 Schengen ülkesine vizesiz özgürce seyahat edebilirler.
NOT: 29 Ekim 2025’te Portekiz Göçmenlik ofisi AIMA, belgelerini bu yılın başlarında yeniden gönderen yüzlerce Golden Visa başvuru sahiplerine randevu verdi. Yaşanan bu son dakika gelişme başvuru süreçlerinin hızlandığını ve AIMA’nın söz verdiği gibi olumlu bir şekilde ilerlediğini teyit etmektedir.
